نشست بررسی خدمات علمی علامه محمد قزوینی به روایت اسناد تاریخی با حضور جمعی از پژوهشگران در مرکز اسناد و کتابخانه ملی قزوین برگزار شد. در این نشست محمدعلی حضرتی گفت: درباره علامه قزوینی، این ادیب برجسته و جامع‌الاطراف بسیار سخن گفته‌اند و منابع فراوانی در مورد شخصیت و آثارش وجود دارد. بسیاری از بزرگان ایران، مستشرقان و ایران‌شناسان اروپایی، محمد قزوینی را به دلیل گستردگی دانش، آزادگی، وارستگی، دقت علمی و تبحر در علوم انسانی ستوده‌اند. وی افزود: برای نمونه، درباره دقت و وسواس علمی محمد قزوینی نقل شده است که اگر می‌خواست حتی سوره توحید را بنویسید، قرآن را می‌گشود و متن را از روی قرآن می‌نوشت. این میزان دقت برای شخصیتی که شاگرد بزرگانی چون میرزاحسن آشتیانی، شیخ فضل‌الله نوری، نجم‌آبادی و دیگر عالمان روزگار خود بوده، نشان‌دهنده اهمیت صحت و امانت علمی در نگاه اوست. این شیوه و وسواس علمی می‌تواند برای ما نیز درس‌آموز باشد؛ اینکه بی‌پروا سخن نگوییم و بدانیم در مسیر علم و پژوهش چگونه باید عمل کرد. این منتقد ادبی گفت: آثار محمد قزوینی خود گواه گستردگی دانش اوست. برای شناخت قزوینی با وجود آنکه افرادی چون فروغی، حکمت، اقبال یا زرین‌کوب درباره او چه گفته‌اند ولی کافی است کسی یک دوره از «تاریخ جهانگشای جوینی» یا «چهار مقاله نظامی» که به تصحیح قزوینی منتشر شده، مطالعه کند تا دریابد این مرد چه کرده و چرا شایسته چنین احترام و جایگاهی است. با این حال، همان‌ گونه که گفته‌اند.

در این نشست محمد علی حضرتی به بیان دو نقل ‌قول پرداخت و گفت: استاد قاسم غنی سال‌ها با علامه قزوینی همنشین بوده و حاصل همکاری مشترک آن‌ها اثری است که همچنان از مهم‌ترین مراجع حافظ‌پژوهی به شمار می‌رود، دکتر قاسم غنی علاوه بر پزشکی در عرصه دیپلماسی نیز خدمات مهمی به ایران ارائه کرد. حضرتی ادامه داد: قاسم غنی به همراه علامه محمد قزوینی، دیوان حافظ را بر پایه نسخه‌های متعدد و همچنین نسخه مرحوم خلخالی تصحیح کرد؛ اثری که هنوز از معتبرترین نسخه‌های حافظ به شمار می‌رود. حضرتی با بیان نقل قولی از قاسم غنی درباره علامه قزوینی گفت: محمد قزوینی کم‌نظیر بود؛ نه ‌تنها بر آثار شاعران و نویسندگان بزرگ تسلط داشت، بلکه حتی گویندگان درجه چهارم زبان فارسی اعم از شاعر یا نویسنده را نیز به‌ خوبی می‌شناخت و در این زمینه پژوهش فراوان کرده بود. این قزوین‌ پژوه بیان کرد: احاطه و دقت علامه قزوینی نه تنها در حوزه زبان فارسی نمود داشت بلکه در ادبیات عرب نیز شخصیتی کم‌نظیر به شمار می‌رفت. دکتر غنی درباره او می‌گوید: «شاید در دنیا کمتر کسی زبان عربی را با آن میزان جامعیت و تسلط در شعر، نظم و نثر، مانند علامه قزوینی می‌شناخت». حضرتی با اشاره به روند تصحیح «تاریخ جهانگشای جوینی» یادآور شد: تصحیح این اثر نزدیک به ۳۰ سال زمان برده است و یکی از دلایل این طولانی شدن، وسواس علمی قزوینی بوده است.

محمدعلی حضرتی در نشست بررسی خدمات علمی علامه قزوینی گفت: قزوینی طی سالها در اروپا با مطالعه آثار مستشرقان و پژوهشگران دریافت که ما از نظر روش تحقیق دچار ضعف هستیم. او شیوه پژوهش و تصحیح علمی متن را از آنان آموخت و در کار خود به کار گرفت. حضرتی افزود: قزوینی برای تصحیح تاریخ جهانگشای جوینی به سراغ ریشه‌شناسی واژگان مغولی و ترکی رفت و دامنه مطالعات خود را گسترش داد. حاشیه‌هایی که او بر این اثر نوشته، نشان می‌دهد تسلطش فراتر از واژه‌شناسی بوده و ساختارهای نحوی و زبانی واژگان ترکی و مغولی را نیز نقد و بررسی کرده است. همین گستردگی دانش و احاطه علمی است که سبب شده از او به عنوان «علامه» یاد شود؛ یعنی کسی که در علوم مختلف به مرتبه‌ای از اجتهاد رسیده است. حضرتی گفت: ۷۷ سال از درگذشت قزوینی می‌گذرد، اما آثار او همچنان در حوزه تصحیح متون مرجعیت دارد. قزوینی با روشی که می‌توان او را نقطه آغاز آن در ایران دانست، شماری از مهم‌ترین متون کلاسیک را تصحیح کرد؛ آثاری همچون «مرزبان‌نامه»، «المعجم فی معاییر اشعار العجم»، «چهار مقاله نظامی عروضی سمرقندی»، «تذکره لباب‌الالباب عوفی»، «تاریخ جهانگشای جوینی»، «دیوان حافظ» می توان برشمرد. این شاعر افزود: قزوینی علاوه بر تصحیح متون، مقالات متعددی نیز نوشته که برخی از آن‌ها از پژوهش‌های بسیار ژرف و ماندگار به شمار می‌روند.