به مناسبت سالروز فاجعه ظهر عاشورای تبریز
اندیشه مشروطه و نقش ثقه‌الاسلام تبریزی بررسی شد
نشست پژوهشی بررسی اندیشه مشروطه و نقش ثقه‌الاسلام تبریزی، چهارشنبه ۱۰ دی‌ماه، به مناسبت سالروز فاجعه ظهر عاشورای بیست‌ونهم تبریز، با حضور استادان و پژوهشگران تاریخ در مدیریت اسناد و کتابخانه ملی شمال‌غرب کشور برگزار شد.
زهرا کاظمی، مدرس تاریخ، در این نشست با اشاره به تداوم پرسش‌ها و چالش‌های دوره مشروطه گفت: «بسیاری از صورت‌مسئله‌های شکل‌گرفته از عصر مشروطه همچنان در تاریخ معاصر ایران جریان دارند و حتی در تحولات چند دهه اخیر نیز قابل مشاهده‌اند.»
او با تأکید بر پیوند تاریخی مشروطه با انقلاب اسلامی و ماهیت جمهوری اسلامی، اندیشه مشروطه را در ایران و جهان دارای جایگاهی ویژه دانست.
کاظمی، ثقه‌الاسلام تبریزی را از مهم‌ترین چهره‌های فکری مشروطه معرفی کرد و گفت: «ثقه‌الاسلام شخصیتی معتدل بود که توانست میان سنت و مدرنیته پیوند برقرار کند.»
به گفته این مدرس تاریخ، نوپدید بودن مفاهیمی چون مشروطه در ذهن ایرانیان و تفاوت تجربه‌های فکری، زمینه بروز بحران‌هایی در آن دوره را فراهم کرد. او همچنین ثقه‌الاسلام را روحانی‌ای آشنا با اندیشه‌های نو زمانه خود دانست؛ ویژگی‌ای که به اعتقاد وی، در میان بسیاری از روحانیان هم‌عصر او کمتر دیده می‌شد.
جواد ابوالحسنی، دانش‌آموخته دکتری تاریخ ایران اسلامی، نیز با تمرکز بر رساله «لالان» ثقه‌الاسلام، این اثر را نمونه‌ای از تبیین اندیشه مشروطه در یکی از بحرانی‌ترین مقاطع تاریخ ایران توصیف کرد.
او با اشاره به شرایط اشغال تبریز و حضور روس‌ها در آذربایجان اظهار کرد: «مشروطه ایران پروژه‌ای ناتمام باقی ماند، اما آثاری چون رساله‌های ثقه‌الاسلام، با وجود حجم محدود، توانستند تصویری روشن از مشروطه ایرانی به جهان ارائه دهند.»
مسعود برزگر جلالی، مدیر اسناد و کتابخانه ملی شمال‌غرب کشور، در آغاز این نشست، ضمن قدردانی از حضور شرکت‌کنندگان در روز تعطیل، بر اهمیت پاسداشت این مناسبت تاریخی تأکید کرده بود. او گفت: «نباید به بهانه تعطیلی اداری، چنین مناسبت ارزشمندی از تقویم فرهنگی و پژوهشی حذف شود.»
در پایان این نشست که حدود دو ساعت به طول انجامید، حاضران دیدگاه‌ها و تحلیل‌های خود را درباره واقعه ظهر عاشورای تبریز، اندیشه مشروطه و جایگاه ثقه‌الاسلام تبریزی مطرح کردند.
.jpg)
