سومین کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات ایران برگزار شد/ ضرورت توجه به سازماندهی اطلاعات
سومین کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات در روزهای یکشنبه و دوشنبه ۱۴ و ۱۵ آبان ماه، در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد.
به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران سومین کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات ایران با تلاش انجمن کتابداری و اطلاع رسانی ایران و به میزبانی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران طی دو روز و در تاریخ ۱۴ و ۱۵ آبان ماه، در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد.
روز یکشنبه و در افتتاحیه سومین کنگره متخصصان علوم اطلاعات، که در سالن قلم مرکز همایشهای سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد، ابراهیم عمرانی، دبیر اجرایی کنگره از استقبال شرکتکنندگان خبر داد و گفت: حدود 1050 نفر به صورت حضوری و ۲۵۰ نفر به صورت غیرحضوری و از شهرستانها برای این کنگره ثبتنام کردهاند.
اشرف بروجردی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران نیز، با اشاره به سابقه انجمن کتابداران و اطلاع رسانی ایران گفت: شناسنامهدار کردن یک انجمن، شکل دادن و هویت دادن به آن انجمن است و انجمن کتابداران و اطلاع رسانی ایران، در دوره اصلاحات شکل مُدونی به خود گرفت.
او در ادامه پیشنهاد کرد که مباحث مطرح شده در این انجمن در دانشگاهها تدریس شود و طرحهای پژوهشی به نقد مباحث عنوان شده در کتب درسی بپردازند.
همچنین سعید رضایی شریفآبادی دبیر علمی کنگره، علی زرافشان معاون وزیر آموزشوپرورش، سعید انبارلویی، مدیرکل آرشیوهای صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران و غلامرضا فدایی عراقی پیشکسوت حوزه علوم اطلاعات نیز در این مراسم سخنرانی کردند.
حفظ و اشاعه میراث مکتوب- میراث دیجیتال
پس از این مراسم نشست افتتاحیه کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات با عنوان «حفظ و اشاعه میراث مکتوب- میراث دیجیتال» با حضور عبدالحسین فرجپهلو دبیر نشست و استاد گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه چمران اهواز، فریبرز خسروی رییس هیات مدیره انجمن علمی کتابداری و اطلاعرسانی ایران، سعید انبارلویی مدیر آرشیو دیداری و شنیداری صداوسیما و امیر غایبی عضو هیات علمی گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه الزهرا برگزار شد.
در این نشست فریبرز خسروی با تاکید بر تعامل با جامعه دیجیتال گفت: اگر شروع اقامت غرب را در کهکشان گوتنبرگی چاپ ۱۴۳۶ میلادی بدانیم، این حرکت در ایران با یک اختلاف ۳۸۰ ساله و در سال ۱۸۱۷ رخ داده است.
امیر غایبی نیز با اشاره به بحث میراث دیجیتال بیان کرد: منابع دیجیتالی شامل متون، پایگاه دادهها، تصاویر ثابت و متحرک، صدا، گرافیک، نرمافزار و صفحات وب در هر شکل و فرمتی هستند.
همچنین سعید انبارلویی دیگر سخنران این نشست اظهار کرد: تکنولوژی آینده به نسخههای اصلی اسناد احتیاج دارد و نه به نسخههای دیجیتالی آنها. حسن کیانی، عضو هیات علمی دانشگاه الزهرا نیز اعلام کرد که میزان انتشار و اشاعه اطلاعات در سه سال اخیر چند برابر شده است.
مدیریت اطلاعات پژوهشی
در نوبت عصر و در نخستین روز از سومین کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات، نشست «مدیریت اطلاعات پژوهشی» با عنوان « قانون پیشگیری و مقابله با تقلب در تهیه آثار علمی» با حضور فریبرز درودی دبیر نشست و عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، فرهاد شیرانی عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، میترا هاشمی طباطبایی از سوی مرکز نشریات علمی دانشگاه آزاد اسلامی و پیام کبیری رییس مرکز توسعه و هماهنگی اطلاعات و انتشارات علمی وزارت بهداشت در تالار قلم مرکز اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد. در این نشست بر ضرورت طراحی سامانهای یکپارچه برای ایجاد یک مجموعه کامل اطلاعات پژوهشی تاکید شد.
مدیریت کیفیت خدمات اطلاعاتی
پس از آن نشست دیگری با عنوان «مدیریت کیفیت خدمات اطلاعاتی» با حضور فرامرز مسعودی دبیر نشست و عضو هیات مدیره انجمن علمی کتابداری و اطلاعرسانی ایران، میترا سمیعی عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی، غلامرضا عزیزی رییس پژوهشکده اسناد سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، سپیده سیروسکبیری مدیر آرشیو مرکز پویانمایی صبا و سمانه نوذر رییس گروه کنترل کیفیت، صلاح روشها و تحول اداری کتابخانه ملی در تالار قلم کتابخانه ملی ایران برگزار شد.
در این نشست متخصصان و صاحب نظران علوم کتابخانهای، آرشیوی و نیز فناوری اطلاعات با بیان نتایج پژوهشها و تجربههای خود، ریسکها و مشکلات تهدیدکننده منابع و عملکرد درست فرآیندهای نگهداری را برشمرده و تجربهها، ابتکارات و راهحلهای خود را برای مهار عامل تخریب کننده فرآیند و یا بهبود بخش عملکرد مطرح کردند.
کتابخانههای عمومی، مرکز اجتماع
در دومین روز از سومین کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات، نشست «کتابخانههای عمومی، مرکز اجتماع» برگزار شد. ابوالفضل هاشمی مدیرکل امور کتابخانههای ستاد عالی کانون فرهنگی و هنری مساجد، علیرضا ناصری رییس واحد پورتال و شبکههای مجازی مدیریت امور کتابخانههای سازمان فرهنگی و هنری شهرداری، مهرناز خراسانچی مسئول کتابخانه عمومی حسینیه ارشاد و محمدجعفر پناهی مدیر کتابخانههای انصار در این نشست حضور داشتند.
سخنران ویژه این نشست، رحمتالله فتاحی استاد گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه فردوسی مشهد بود که در سخنان خود گفت: جامعه ایران جامعهای پرچالش (شامل چالشهای زنجیرهای، متنوع، فراگیر، پرهزینه، ضد توسعه و غیره) و نیازمند اصلاحات است.
نعمتالله فاضلی عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی نیز به عنوان یکی دیگر از سخنرانان ویژه درباره مسئله کتابخانههای عمومی در ایران معاصر بیان کرد: طبق بررسیها و آمارهای اعلام شده از سوی نهاد کتابخانههای عمومی، فقط سه درصد مرم ایران با کتابخانههای عمومی سروکار دارند. او افزود: در بررسیهای انجام شده مشخص شده که به حدود ۲۰ هزار کتابخانه در کشور احتیاج داریم.
سازماندهی اطلاعات و دانش
همچنین نشست دیگری با عنوان «سازماندهی اطلاعات و دانش، ارتقا دانش و مهارت متخصصان سازماندهی منابع» با حضور ملیحه درخوش سرپرست بخش فهرست نویسی کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران، فریبا افکاری رییس کتابخانه دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران، طاهره یعقوب پور مدیرکل پردازش و سازماندهی منابع کتابخانه ملی ایران و ابراهیم عمرانی متخصص سازماندهی اطلاعات و رییس پیشین کتابخانه علوم دانشگاه تهران در دومین روز از سومین کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات در تالار قلم کتابخانه ملی برگزار شد.
در نشست «سازماندهی اطلاعات و دانش» درباره ضرورت یکپارچهسازی سازماندهی، آموزشهای مناسب برای پاسخگویی کتابداران به نیاز مخاطبان و ضرورت تقویت مهارتهای فردی بحث و تبادل نظر شد. رحمتالله فتاحی استاد دانشگاه فردوسی مشهد به عنوان سخنران ویژه این نشست با اشاره به رویکرد نو به مدرک در فضای جدید گفت: درحال حاضر توجه به رویکرد جهانی برای مدرک وجود دارد و به ناچار باید تعریف جدید و نگاهی جامع به مدرک داشته باشیم.
نوآوری و فناوریهای نوظهور
علاوه بر آن در دومین روز از سومین کنگره سالانه متخصصان علوم اطلاعات، نشست تخصصی با عنوان «نوآوری و فناوریهای نوظهور، حکمرانی داده در کسب و کارهای داده محور» در تالار قلم کتابخانه ملی برگزار شد. این جلسه با حضور مصطفی امینی دبیر سلسله نشستهای علم اطلاعات حسینیه ارشاد، محمدصادق مالکی مدیرعامل شتاب دهنده کسب و کار پویش و دبیر کنسرسیوم کسب و کار اینترنتی ایران، رضا ایازی مشاور حقوقی سازمان فناوری اطلاعات ایران و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات و روحالله سلیمانیپور متخصص علم اطلاعات و مدیر پروژه حکمرانی محتوای دانشگاه تهران تشکیل و بر حکمرانی داده در کسب و کارهای داده محور بر لزوم تلاش کتابداران جهت گسترش مهارتهای خود برای استفاده از دادههای بزرگ تاکید شد.
پس از آن در بعد از ظهر روز دوشنبه ۱۵ آبان ماه اختتامیه سومین کنگره متخصصان علوم اطلاعات در تالار قلم کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران برگزار شد. در این مراسم نورالله مرادی، فریبرز خسروی، رییس انجمن علمی کتابداری و اطلاعرسانی و سعید رضایی شریفآبادی دبیر علمی کنگره، سخنرانی کردند. محمود صلاحی رییس سازمان فرهنگی و هنری شهرداری تهران نیز از دیگر سخنرانان مراسم اختتامیه بود که در بیانات خود گفت: هرچند در همه مکاتب و مذاهب اهمیت کتاب مطرح شده اما هیچکدام مثل اسلام نیستند، درحقیقت معجزه اسلام با کتاب است.
گفتنی است در ادامه این مراسم، برگزیدگان جوایز پوری سلطانی، برای بهترین اثر حرفه ای در حوزه علوم اطلاعات، جایزه نورالله مرادی، برای بهترین اثر حرفهای در حوزه اطلاعت آرشیوی و جایزه عباس حری، برای بهترین اثر در مطالعات نظری حوزه علوم اطلاعات معرفی شدند. همچنین از برندگان مسابقه دانشجویی «خواندن، دانستن، توانستن» تقدیر شد.
لازم به ذکر است سومین کنگره متخصصان علوم اطلاعات که با همکاری ایرانداک، سازمان فرهنگی و هنری شهرداری، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و همچنین با همکاری آرشیو صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران به مدت دو روز و با حضور بیش از ۱۲۰۰ نفر در محل سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد، عصر روز دوشنبه ۱۵ آبان 96 به کار خود پایان داد.