در چارچوب مجموعه «در قاب یک سند»
روایت تصویری از ۱۸ فروردین، سالروز آزادی امام خمینی (ره) از زندان
سیوهفتمین شماره از مجموعه «در قاب یک سند» بهمناسبت 18 فروردین 1343، سالروز آزادی امام خمینی (ره) از زندان به معرفی یک سند تصویری از دیدار آیتالله العظمی مرعشی نجفی (ره) و جمعی از روحانیون با ایشان پس از آزادی اختصاص دارد.
به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، رویداد «در قاب یک سند» با هدف معرفی و بازشناسی اسناد مهم و گاه مغفولمانده در گنجینه آرشیوی سازمان طراحی شده است و در هر نوبت به یکی از اسناد تاریخی، فرهنگی، اداری یا اجتماعی موجود در آرشیو ملی میپردازد.
در آغاز دهه ۱۳۴۰ و همزمان با اجرای برنامههای موسوم به «انقلاب سفید»، فضای سیاسی کشور با واکنشها و انتقادهای جدی از سوی برخی مراجع و روحانیان برجسته روبهرو شد. در این میان، مواضع صریح و انتقادی امام خمینی (ره) نسبت به برخی سیاستهای حکومت، موجب افزایش حساسیت دستگاه حاکم نسبت به فعالیتها و سخنرانیهای ایشان گردید. پس از سخنرانی تاریخی امام خمینی (ره) در در روز 13 خرداد 1342، مصادف با عاشورای حسینی در مدرسه فیضیه قم و تظاهرات مردم تهران، رژیم تصمیم به دستگیری ایشان گرفت. بنابراین مأموران در سحرگاه 15 خرداد، امام را در منزلش دستگیر و به تهران منتقل کردند. به دنبال این اقدام رژیم، قیام 15 خرداد به وقوع پیوست. در پی این تحولات، ایشان برای مدتی بازداشت شدند، اما فشار افکار عمومی و علما، همراه با اوجگیری اعتراضات انقلابیون و تشدید بحران مشروعیت رژیم پهلوی، دستگاه حاکمه را وادار کرد تا به آزادی ایشان رضایت دهد. آزادی امام خمینی (ره) در 18 فروردینماه 1343 با استقبال و توجه گسترده در میان علما و بدنه مذهبی و انقلابی جامعه همراه شد و بار دیگر زمینه ارتباط و هماندیشی میان رهبران مذهبی را فراهم آورد.
این تصویر، افزون بر ثبت لحظهای از حضور امام خمینی (ره) در میان علما پس از آزادی از بازداشت، گواه بصری و بازتاب روشنی از ارتباط نزدیک و تعامل میان شخصیتهای مذهبی و بیانگر تکیهگاه دینی و مذهبی نهضت انقلاب اسلامی، در راستای مطالبه عمومی مردم برای تغییر ساختار سیاسی حاکم بر جامعه، در دورهای حساس از تاریخ معاصر ایران است؛ دورهای که تحولات سیاسی و اجتماعی آن، زمینهساز شکلگیری حرکتها و روندهایی شد که بعدها در تاریخ سیاسی کشور نقش تعیینکنندهای ایفا کردند و ایران را به الگویی در میان کشورهای اسلامی و ملل مظلوم جهان تبدیل کرد.
این سند با شماره ثبت 9282-25- 264 در آرشیو ملی ایران نگهداری میشود.