به گزارش روابط‌عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، این تفاهم نامه همکاری، سه‌شنبه ۲۳ تیرماه ۱۴۰۵، در سازمان فناوری اطلاعات ایران و با حضور مدیران دو مجموعه امضا و مبادله شد.

توسعه مراکز داده و ایجاد سایت پشتیبان، حفاظت از داده‌های ملی، طراحی سامانه‌های مدیریت آرشیو و اسناد الکترونیکی، تدوین معماری کلان فناوری اطلاعات، تبادل داده و فراداده و بهره‌گیری از هوش مصنوعی برای پاک‌سازی و تحلیل داده‌ها، از مهم‌ترین محورهای این تفاهم‌نامه است.

غلامرضا امیرخانی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، با اشاره به اهمیت صیانت از میراث مکتوب گفت: «مباحث مربوط به میراث مکتوب در همه کشورها اهمیت بالایی دارد، اما باید بپذیریم در کشوری مانند ایران با پیشینه تمدنی چند هزارساله، این موضوع از اهمیت و جایگاهی مضاعف برخوردار است.»

وی افزود: «در جریان جنگ اخیر، ادعاهای گزافی درباره محو تمدن ایرانی مطرح شد، اما آنچه فرهیختگان جهان بر آن اتفاق‌نظر داشتند، این بود که تمدنی چند هزارساله مانند تمدن ایران هیچ‌گاه از بین نخواهد رفت. بخش مهمی از این ماندگاری به میراث مکتوب ایرانیان بازمی‌گردد و سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در رأس مجموعه‌هایی قرار دارد که این وظیفه خطیر را بر عهده دارند.»

امیرخانی با اشاره به تغییر محمل‌های تولید و نگهداری اطلاعات بیان کرد: «میراث مکتوب در گذشته بیشتر در قالب کاغذ و آثار چاپی شکل می‌گرفت، اما امروز بخش قابل‌توجهی از آن به محمل‌های دیجیتال و فناوری‌های نوین منتقل شده است؛ تحولی که مسئولیت سازمان را سنگین‌تر و ضرورت همکاری با سازمان فناوری اطلاعات ایران را بیشتر کرده است.»

وی با تأکید بر لزوم پیگیری عملی مفاد تفاهم‌نامه گفت: «امیدواریم این تفاهم‌نامه به مرحله امضا محدود نماند و با جدیت مسئولان و پیگیری همکاران دو مجموعه، به اقدامات عملی و نتایج مؤثر منجر شود. هر اقدام مثبت در این زمینه، کمکی به ماندگاری فرهنگ و تمدن ایرانی خواهد بود.»

محمدمحسن صدر، معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران، نیز در این نشست با تأکید بر لزوم اجرایی‌شدن تفاهم‌نامه گفت: «همکاری دو سازمان باید بلافاصله وارد مرحله اجرا شود و حوزه‌هایی مانند توسعه زیرساخت، انتقال فناوری، ارائه مشاوره تخصصی، اجرای طرح‌های مشترک و ایجاد درآمد پایدار برای سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران را دربر گیرد.»

وی حفاظت از داده‌های سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران را دارای اهمیت ملی دانست و افزود: «سازمان فناوری اطلاعات ایران وظیفه خود می‌داند تا حد امکان، ظرفیت‌های زیرساختی و پردازشی خود را برای پشتیبانی از این داده‌های ارزشمند به کار بگیرد.»

صدر همچنین از آمادگی این سازمان برای استفاده از ظرفیت مشارکت بخش خصوصی در اجرای پروژه‌های مشترک خبر داد و بر پیش‌بینی نقش سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در زیست‌بوم دیجیتال آموزش کشور تأکید کرد.

براساس این تفاهم‌نامه، سازمان فناوری اطلاعات ایران در تدوین سند معماری کلان فناوری اطلاعات و تحول دیجیتال، توسعه زیرساخت‌ها و مراکز داده، ایجاد سایت پشتیبان، ارتقای امنیت سایبری و طراحی سامانه‌های مدیریت آرشیو و اسناد الکترونیکی با سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران همکاری خواهد کرد.

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران نیز خدمات آموزشی و مشاوره‌ای خود را در زمینه حفاظت و مرمت منابع، فهرست‌نویسی و رقومی‌سازی، ارزشیابی و توصیف اسناد، مدیریت آرشیو و تدوین تاریخ شفاهی در اختیار سازمان فناوری اطلاعات ایران قرار می‌دهد.

تبادل داده و فراداده، توسعه داده‌های باز، استفاده از مجموعه‌داده‌ها برای آموزش و آزمایش نرم‌افزارهای بومی مبتنی بر هوش مصنوعی، انتقال اسناد راکد سازمان فناوری اطلاعات ایران به آرشیو ملی و برگزاری برنامه‌های علمی و آموزشی مشترک، از دیگر مفاد این تفاهم‌نامه است.

برای پیگیری و نظارت بر اجرای تفاهم‌نامه، کارگروهی متشکل از نمایندگان دو سازمان تشکیل می‌شود. این تفاهم‌نامه سه سال اعتبار دارد و در صورت نبود مخالفت کتبی طرفین، به‌صورت خودکار تمدید خواهد شد.

علیرضا دباغی، معاون اسناد ملی؛ رضا شهابی، معاون کتابخانه ملی؛ رضا ملکی، معاون توسعه مدیریت و منابع سازمان؛ و مهشید برجیان، مدیرکل حوزه ریاست، روابط‌عمومی و امور بین‌الملل سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران نیز در این نشست حضور داشتند و دیدگاه‌های تخصصی خود را درباره زمینه‌های همکاری و نحوه اجرای مفاد تفاهم‌نامه مطرح کردند.