در پنجمین نشست «روزهای ایرانشناسی»
برگزاری نکوداشت مرتضی ممیز و اهدای آرشیو دیجیتال آثار او به کتابخانه ملی ایران
پنجمین نشست از مجموعهبرنامههای «روزهای ایرانشناسی» با عنوان «به نام تصویر: نکوداشت مرتضی ممیز و اهدای نسخه دیجیتال آثار وی به کتابخانه ملی ایران» در تالار محدث سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد.
به گزارش روابطعمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، در این نشست، احسان رضوانی، بهعنوان دبیر نشست، و امرالله فرهادی و ساعد مشکی، بهعنوان سخنرانان، حضور داشتند و دیدگاهها و روایتهای خود را درباره جایگاه حرفهای و میراث هنری مرتضی ممیز ارائه کردند.
در ابتدای نشست، احسان رضوانی ضمن خوشامدگویی به حاضران، به دلیل عدم حضور بهزاد حاتم در نشست، متن ارسالی او را قرائت کرد. در این متن، بر نقش بیبدیل ممیز در شکلگیری گرافیک نوین ایران تأکید شده بود.
در ادامه، امرالله فرهادی با مرور جایگاه تاریخی مرتضی ممیز، او را نهتنها یک طراح خلاق، بلکه نهادساز و معمار ساختارهای حرفهای در عرصه فرهنگ بصری ایران معرفی کرد. وی نقش محوری ممیز در تأسیس و نهادینهسازی انجمن طراحان گرافیک ایران را نقطه عطفی در ارتقای جایگاه اجتماعی و حرفهای این رشته دانست و به همکاریهای مؤثر او با چهرههایی چون عباس کیارستمی و نقش وی در خلق فضاسازیهای بصری ماندگار در سینمای ایران اشاره کرد.
در ادامه نشست، ساعد مشکی با قرائت متنی، بر دقت و وسواس ممیز در تمامی مراحل خلق اثر، از پژوهش اولیه تا اجرای نهایی، تأکید کرد و این رویکرد نظاممند را عامل تبدیل هر اثر او به بیانیهای بصری با اصالت و کارایی بالا دانست.
در بخش دیگری از نشست، کلیپ ویدئویی کوتاهی از سخنان مرتضی ممیز پخش شد که در آن، وی بر ضرورت سواد بصری در جامعه، مسئولیت اخلاقی و اجتماعی طراح و لزوم تلفیق خلاقیت نوین با اصالت فرهنگی تأکید داشت.
در پایان مراسم، ساعد مشکی طی آیینی رسمی، آرشیو دیجیتال جامعی از اسناد و آثار گرافیکی مرتضی ممیز را از سوی بنیاد مرتضی ممیز به مدیرکل اطلاعرسانی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران اهدا کرد. این مجموعه شامل ۵۴۸ فایل دیجیتال در هفت دسته موضوعی است که بهترتیب شامل نشانه (۵۲ فایل)، نقاشی (۱۵ فایل)، عکس (۳۵ فایل)، پوستر (۱۳۱ فایل)، طرح روی جلد (۱۹۹ فایل)، پرتره (۳۱ فایل) و تصویرسازی (۸۵ فایل) میشود.
آثار این طراح گرافیک نامدار پیشتر در منابع کتابی مختلف منتشر شده بود، اما بهصورت تکاثر و مستقل در مخزن منابع غیرکتابی سازمان وجود نداشت. دریافت این مجموعه یکپارچه و با کیفیت بالا، افزون بر غنای منابع دیجیتال غیرکتابی، نقش مؤثری در پیشبرد اهداف سازمانی شامل شناسایی، گردآوری، حفاظت و نگهداری منابع منتشرشده در ایران و پاسخگویی به نیازهای اطلاعاتی کاربران ایفا میکند.
در حاشیه این نشست، نمایشگاهی از آثار گرافیکی مرتضی ممیز برپا شد. در این نمایشگاه، مجموعهای از پوسترهای ماندگار سینمایی ممیز، از جمله طراحیهای وی برای فیلمهایی مانند «مادر» به کارگردانی علی حاتمی و فیلمهای «گزارش» و «خانه دوست کجاست؟» به کارگردانی عباس کیارستمی، در معرض دید علاقهمندان قرار گرفت.