به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، رویداد «در قاب یک سند» با هدف معرفی و بازشناسی اسناد مهم و گاه مغفول‌مانده در گنجینه آرشیوی این سازمان طراحی شده است و در هر نوبت به یکی از اسناد تاریخی، فرهنگی، اداری یا اجتماعی موجود در آرشیو ملی می‌پردازد.

سی‌وششمین شماره این مجموعه به مناسبت ۱۲ فروردین، روز جمهوری اسلامی ایران، به معرفی سندی با عنوان «اعلامیه ستاد دانشجویان مسلمان برای دعوت از مردم جهت شرکت در انتخابات و دادن رأی آری به جمهوری اسلامی در فروردین ۱۳۵۸ش» اختصاص دارد. تاریخ تحریر این سند فروردین ۱۳۵۸ است.

با پیروزی انقلاب اسلامی ایران، برگ تازه‌ای در تاریخ معاصر گشوده شد و نوع جدیدی از حاکمیت ملی در حال شکل‌گیری بود. پس از پیروزی انقلاب، تعیین قالب حکومت آینده باید به شکلی دقیق و منطبق با شعارهای مبارزاتی صورت می‌گرفت.

در این میان، برخی گروه‌ها واژه «جمهوریت» را با تأکید بر حضور مردم در ساختار حکومت مورد توجه قرار دادند و کوشیدند با افزودن واژه‌های مختلف، دیدگاه و قالب مورد نظر خود را در نام نظام آینده منعکس کنند. از جمله، برخی عنوان «جمهوری ایران» را مطرح کردند و گروه‌های دیگر نیز ترکیب‌های گوناگونی را پیشنهاد دادند. با این حال، رهبر انقلاب، امام خمینی(ره)، در سخنان خود بر عنوان «جمهوری اسلامی ایران» تأکید کرده و آن را «نه یک کلمه کمتر، نه یک کلمه بیشتر» بیان کردند.

در ادامه و با توجه به مردمی بودن حکومت، اجماع برای برگزاری یک همه‌پرسی عمومی شکل گرفت. این همه‌پرسی در روزهای 10 و 11 فروردین ۱۳۵۸، اندکی پس از پیروزی انقلاب و بر اساس دستورالعمل‌های تدوین‌شده، در سراسر کشور برگزار شد و مردم در انتخاب «آری» یا «نه» به جمهوری اسلامی ایران حق رأی یافتند.

در پایان، با اعلام نتایج نهایی مشخص شد که بیش از ۹۸ درصد از شرکت‌کنندگان در این همه‌پرسی به گزینه «آری» رأی داده و جمهوری اسلامی ایران را برگزیده‌اند.

سندی که با عنوان «اعلامیه ستاد دانشجویان مسلمان برای دعوت از مردم به شرکت در انتخابات و دادن رأی آری به جمهوری اسلامی» در آرشیو ملی ایران نگهداری می‌شود، به یکی از حرکت‌های فعال اجتماعی در دوران آماده‌سازی برای این همه‌پرسی اشاره دارد. در این اعلامیه، فعالان دانشجویی با انتشار بیانیه‌ای تلاش کرده‌اند اقشار مختلف جامعه را به مشارکت در انتخابات و تعیین نوع حکومت، با توجه به شعارهای دوران مبارزه، خواست‌های ملی و مذهبی و دیدگاه‌های رهبران نهضت، تشویق کنند.

از جمله دستاوردهای چنین حرکت‌هایی می‌توان به افزایش آگاهی عمومی نسبت به اهمیت انتخاب پیش رو اشاره کرد. در این بیانیه همچنین ضمن قدردانی از همراهی مردم در سال‌های مبارزه، از اقشار محروم جامعه که در آن زمان با عنوان «مستضعفین» شناخته می‌شدند، خواسته شده است در تعیین نوع حکومتی که بر پایه حضور مردم و با قوانین ملی و اسلامی اداره خواهد شد، مشارکت کنند.

این سند با شناسه 21781-293 در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران نگهداری می‌شود و در پایان این خبر جهت مشاهده پژوهشگران پیوست شده است.