نخستين برنامه ازسلسله آيين بزرگداشت فرهيختگان کتابخانه ملی،به تجليل ازسيدعبدالله انوار اختصاص داشت وهمزمان بابرگزاری اين مراسم ازتالاری که به نام اين استادپيشکسوت درکتابخانه ملی نام‌گذاری شده بود به همراه سرديس او رونمايی شد.
به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ايران؛ در اين مراسم كه دكتر سيدرضا صالحي رئيس سازمان اسناد وكتابخانه ملي نيز حضور داشت، ابتدا دكتر اميرخانی معاون کتابخانه ملی گفت: دانش استاد عبدالله انوار بسيار وسيع است؛ اما تاکنون تنها بخش کوچکی از کتاب هایی که او تألیف کرده منتشر شده است. باید شرایطی فراهم شود که آثار این اندیشمند بزرگ ایرانی که مظهر فرهنگ و تمدن ایرانی است، منتشر شود.
او افزود: انوار آيينه تمام نماي فرهنگ ايراني- اسلامي است كه در سه محور اصلي زبان فارسي، دين اسلام ومذهب تشيع تجلي يافته است. محور نخست پژوهش در زبان فارسي است كه نمونه آن همكاري در تأليف لغت نامه دهخدا است. دوم، تمركز بر تمدن اسلامي وچهره بارز آن، يعني ابن سيناست كه حواشي مفصل ايشان بر شفاي بوعلي كاري عظيم و ستودني است. جنبه سوم فعاليت هاي استاد را بايد پژوهش در فرهنگ وتمدن شيعي دانست كه به خصوص در تبيين آثار شيخ مرتضي انصاري جلوه يافته است. به گفته امیرخانی؛ یکی از بزرگ ترین دغدغه های استاد انوارگسترش جریان تكفیری در جهان است که قصد دارد چهره بسیار بدی از دین اسلام بسازد و به نمایش بگذارد.
معاون کتابخانه ملی درپایان سخنانش پیشنهاد نام گذاری خیابانی به نام عبدالله انوار را داد و از خدمات دکتر سید رضا صالحی رئیس کتابخانه ملی برای برگزاری مراسم بزرگداشت استاد انوار و ساخت تندیس او قدردانی کرد.
درادامه مراسم کامران فانی با اشاره به سابقه آشنایی 40 ساله اش با عبدالله انوار گفت: برگزاری بزرگداشت استاد عبدالله انوار در کتابخانه ملی بسیار به جا است. او استادی است که همواره درحال دانش آموزی است و محضر درس او بسیار صمیمانه است. متاسفانه قدر و جایگاه عبدالله انوار در کشور ما خوب دانسته نشده است.
او با اشاره به رؤسای پیشین کتابخانه ملی گفت: تا پیش از دوره مدیریت استاد محقق در زمینه نسخ خطی، هیچ کاری صورت نمی گیرد و پس از او توسط استاد انوار فهرست نویسی نسخ خطی کتابخانه ملی رسما آغاز و سامان می گیرد. بی شک باید گفت، بخش نسخ خطی کتابخانه ملی از اقدامات پایدار عبدالله انوار است.
به گفته این پژوهشگر؛ استاد انوار علاقه بسیار زیادی به کتاب خواندن دارد و او هر کتابی که می خواند بر روی آن حاشیه می نویسد و بخش عمده تحقیقات او درباره کتاب شفا ابوعلی سینا است او بر روی این کتاب حاشیه و تعلیقات نوشته و هر کجا که لازم بود مطالب این کتاب ارزشمند را شرح داده است.
او افزود: شرح و تعلیقات انوار بر شفا می تواند مشکلات فهم این اثر عظیم را برطرف کند. این شرح پیرامون منطق، فقه، ریاضیات و نجوم و موسیقی است. این اثر بسیار ارزشمند است و امیدوارم شرایط انتشار آن فراهم شود. بدون اغراق باید بگویم انوار ابن سینای دوران ما است.
مهدی محقق رئیس انجمن آثار و مفاخر نیز با اشاره به سابقه دوستی اش با عبدالله انوار که به سال 1330 باز می گردد گفت: درهمان بدوآشنایی انوار از من دعوت کرد که شب های جمعه به خانه او بروم تا در جمعی که با هم درباره مباحث فلسفی، ادبی، ریاضی و سایر مباحث بحث و گفت وگو می کردند شرکت کنم. در این نشست ها چهره های برجسته ای چون امیرحسین آریان پور، محمد باقر هوشیار، سید جلال الدین آشتیانی واحسان نراقی حضور داشتند.
او در ادامه به مدیریت خود در بخش نسخ خطی کتابخانه ملی اشاره کرد و گفت: من چند سالی مسولیت مدیریت بخش نسخ خطی کتابخانه ملی را داشتم و زمانی که برای تدریس دریکی از دانشگاه انگلیس دعوت شدم، بهترین کسی که برای این پست می توانستم معرفی کنم، عبدالله انوار بود و او هم به حق خدمات ارزنده ای در این زمینه انجام داد.
به گفته محقق، انوار همواره در حال مطالعه بودند و او بخشی عمده از مطالعات خود را بدون استاد و با توجه به دغدغه های شخصی و احساس نیازی که همواره نسبت به آموختن داشت انجام داد.
درادامه نجف قلی حبیبی رئيس اسبق دانشگاه علامه طباطبايي گفت: سال ها پیش قصد داشتیم که در انجمن حکمت و فلسفه تمام آثاری که درباره ابن سینا موجود است را گردآوری کنیم و در این طرح مقررشد که تألیفات استاد انوار درباره شفا ابن سینا هم زیر نظر خودشان منتشر شود اما متاسفانه چنین شرایطی در آن زمان فراهم نشد؛ امیدوارم که با همکاری بخش های مختلف شرایط انتشار این کتاب فراهم شود.
او افزود: کتاب شفا یکی از مهم ترین و پیچیده ترین آثار ابن سینا است و تحقیقات استاد انوار می تواند کمک به فهم و درک این اثر عظیم کند.
در ادامه نصرالله پور جوادی گفت: به تعبیری همه ما از شاگردان استاد انوار هستیم و هر یک از او چیزی را آموخته ایم و من علت حضورم در این مراسم افتخار به این شاگردی است، امیدوارم شرایط انتشارسایر آثار این استاد ارزشمند فراهم شود.
در ادامه احمد مسجد جامعی عضو شورای شهر تهران گفت: استاد انوار با این که خدمات ارزشمندی به فرهنگ و تمدن ایرانی کرده ولي انسان بسیار متواضعی است. او الگوي تمام معنای فرهنگ ایرانی و اسلامی است که باید قدرش دانسته شود و به او ارج نهیم.
او با اشاره به تاسیس بنیاد ابن سینا در دوره وزارتش در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: سال ها پیش قرار بود که پژوهش های او درباره ابن سینا در این بنیاد منتشر شود و ترس من این بود که تحقیقات او در هنگام نشر دچار سرنوشت دیگری شود و برخی از این اثر به نام خود سود جویی کنند، اما وقتی این موضوع را به او یادآور شدم، دریافتم که برای او اصلا اهمیت ندارد و او در پاسخم گفت من این کار را برای قولی که به پدرم داده بودم انجام دادم و امیدوارم این کتاب منتشر شود.
مسجدجامعی با اشاره به پدر عبدالله انوار که یکی از مشروطه خواهان ایرانی بود گفت: استاد انوار یکی از بهترین کسانی است که می تواند درباره تهران ازمنظر تاریخی سیاسی اجتماعی و فرهنگی سخن بگوید. او به نکات ارزشمند و مستندی درباره تحولات تهران اشاره می کند که تاکنون در هیچ منبعی منتشر نشده است امیدوارم که در کنار سایر خدمات او شرایطی فراهم شود که اطلاعات او درباره تهران مدون شود.
او در ادامه با اشاره به برگزاری جشن تولد 90 سالگی استاد انوار در خانه مهدوی ها گفت: ورود به خانه مهدوی ها کارساده ای نیست، اما در جریان یکی از برنامه تهران گردی ها به لطف حضور استاد انوار میهان خانه مهدوی ها بودیم و دراین خانه جشن تولد 90 سالگی او را گرفتیم و دراین بازدید دلنشین و ارزشمند استاد انوار درباره این خانه و بخش دیگری از خانه ها و مکان های ارزشمند دوره مشروطه به نکات ارزشمندی اشاره کردند.
مسجد جامعی در پایان سخنانش ابراز امیدواری کرد، با همکاری سازمان اسناد و کتابخانه ملی شرایطی فراهم شود که آثار این استاد مسلم و زنده ایرانی منتشر شود و تالیفات او را یکی از مهم ترین اتفاقات دوره اخیر عنوان کرد.
در ادامه عبدالله انوار با بیان این مطلب که تمام صحبت های که درباره او در این مراسم شده است، به نوعی در پاسداشت کتاب است گفت: من کسی نیستم که شایسته این همه لطف باشم، هر آن چه که درباره من در این نشست گفته شد، اشاره به جلوه ای از اهمیت کتاب دارد.
او درادامه با اشاره به اقدامات ایرج افشار برای فهرست نویسی نسخ خطی گفت: بدون شک برای تدوین و گردآوری فهرست نسخ خطی باید قدردان ایرج افشار باشیم او مسولیت چنین کاری را به من محول کرد و برای نظامند کردن فهرست نویسی نسخ خطی با برگزاری نشست های متعدد فرهنگی آن روزگار؛ گام مهمی در این زمینه برداشت.
انوار ادامه داد: ایرج افشار همچنین سهم به سزایی در کار آمد شدن کتابخانه ملی داشت و تا پیش از او کتابخانه ملی سامانی نداشت اما با پایان یافتن دوره مدیریتی او، دوباره کتابخانه ملی به روال گذشته خود بازگشت.
این نسخه شناس پیشکسوت در ادامه به نسخ شناسان پیشنهاد کرد که در زمینه نسخه شناسی با دل و جان کار کنند و کار سرسری انجام ندهند.
او در پایان سخنانش ازافراد و گروه های تفکیری که می خواهند چهره خونحواری از اسلام در جهان ارائه کنند انتقاد کرد و اسلام را دین محبت و دوستی عنوان کرد و فرهنگ اسلامی را یکی از بزرگترین و تاثیر گذارترین فرهنگ های جهان در طول 1400 سال اخیر عنوان کرد.
در پایان مراسم سه لوح تقدیر از سوی سازمان اسناد و کتابخانه ملی، انجمن مجموعه داران ایران و انجمن آثار و مفاخر ایران به استاد عبدالله انوار اهدا شد و تالار و تندیس او رونمایی شد.
دراین مراسم فیلم مستنددره التاج به کارگردانی محسن سلیمانی فاخر اکران شد.
سیدعبدالله انوارکتاب‌شناس، مترجم، فرهنگ‌نویس، نسخه‌شناس ومصحح متولد ۱۳۰۳ تهران است. اوفرزندسیدیعقوب انوارشیرازی ازآزادی خواهان عصرمشروطه است.
اوهمزمان باشروع آموزش ابتدایی، مطالعه ۱۴ عنوان ازمتون سنگین فلسفه ،صرف،نحو، منطق رادرخانه آغازکرد. اوازدانشگاه تهران دررشته حقوق فارغ‌التحصیل شدوتألیف ودرتدوین ۱۰ جلدازلغتنامه دهخدا بادکترمحمدمعین همکاری داشت.
اوهمچنین به مدت ۲۲ سال مسئولیت مدیریت بخش خطی کتابخانه ملی رابرعهده داشت. اوسال‌هاست که درخانه‌اش به دانشجویان واستادان علاقه‌مند، مباحث ریاضی، فلسفه، فقه واصول، زبان انگلیسی، نسخه‌شناسی، فهرست‌نگاری ومتن پژوهی آموزش می‌دهد.