مقدمه
در این پژوهش که تالار تخصصی مطالعات زنان همزمان با طوفان الاقصی انجام داد کتابهای موجود در سازمان اسناد و کتابخانه ملی و همچنین برخی از کتابخانههای ایران با موضوع زنان، مقاومت و فلسطین مورد بررسی قرار گرفت. این کتابها به زبانهای فارسی، عربی و انگلیسی به نگارش درآمدهاند. همچنین برخی از کتابهای نوشته شده به زبانهای عربی و انگلیسی در دیگر کشورها نیز مورد جستجو قرار گرفت تا به عنوان منبعی برای پژوهش در اختیار علاقمندان قرار گیرد. 7 عنوان کتاب فارسی، 9 عنوان کتاب انگلیسی و 9 عنوان کتاب عربی در این پژوهش معرفی میشود. بررسیها نشان میدهد متاسفانه تعداد کتابها با موضوع فوق نه تنها در ایران زیاد نیست بلکه در کشورهای عربی یا انگلیسی زبان هم آنقدر اهمیت نداشته که میزان بالایی را به خود اختصاص دهد. زنان فلسطینی نه تنها خود مورد حمله اشغالگران هستند بلکه در عرصه پژوهش نیز مورد توجه چندانی قرار نگرفتهاند. از اینرو تحقیق در این موضوع همچنان مورد نیاز کسانی است که در حوزه مطالعات زنان به تفحص میپردازند.
حقوقی
|
1. صالح، محسن محمد (1389). زن فلسطینی زیر چکمههای اسرائیل اشغالگر. گردآورندگان حسن ابحیص، د. سامیالصلاحات، مریم عیتانی؛ مترجمان احمد ربیعی، محسن صادقیسنابادی. تهران: جمعیت دفاع از ملت فلسطین، نشر قبله اول.
کتاب حاضر از سوی مرکز «الزیتونه» به چاپ رسیده است. این اثر دومین دفتر از مجموعه کتابهای «آیا من انسان نیستم؟» است که با هدف روشن کردن جنبههای گوناگون رنج ملّت فلسطین به نگارش درآمده است. این دفتر به ابعاد حقوقی رنجها و سختیهای زن فلسطینی اختصاص دارد و طی آن بارزترین حرمتشکنیهای اشغالگران در حقّ زنان بیان شده است. در این اثر همچنین چکیدهای از تاریخ مشارکت سیاسی زن فلسطینی نیز ارائه شده است. نگارنده تلاش کرده تا در چارچوبی علمی، روشمند و مستند رنجهای ملّت فلسطین را به تصویر بکشد و خرد و احساس انسانی را مخاطب خود قرار داده است.
موجود در کتابخانه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران |
![]() |
داستانی
|
2. انیسی، فریبا (1386). رازهای سرزمین سبز در نامههایی به سارا. تهران: بروج.
فلسطین زخمی! بگو تا چند صبح به بیداری شانه ها مانده است؟ سارا و مریم دو دوست مکاتبهای از دو دنیای متفاوت هستند. یکی در بریتانیا، استعمارگر کبیر و دیگری در فلسطین مظلوم. معلم زبان انگلیسی مریم، دانشآموزان مدرسه را تشویق کرد تا با نوشتن نامههایی به محصلان مدرسهای در لندن، زبان انگلیسی خود را تقویت کنند. پس سارا و مریم، نادیده دوست یکدیگر شدند. سارا آنچه را که میداند از زندگی، تاریخ، مطبوعات و... برای مریم میفرستد و مریم آنچه را که نمیداند، میپرسد. او میخواند و مینویسد تا تاریخ فلسطین را مرور کند. او اعتراف میکند که تاکنون هیچ اطلاعی نداشته است اما حالا میداند. او جنگ و خونریزی را لمس میکند، اسارت را احساس میکند، مجروحیت را میچشد و در انتظار است تا آزادی فلسطین را به چشم ببیند. صدای او صدای هزاران دختر جوانی است که پشت دیوارهای فروریخته آزادی در سرزمین اشغالی نفس میکشند. پشت صفهای بازرسی میایستند، خشم در درون آنها جوانه میزند، رشد میکند و شوق دیدن پیروزی را در دل آنها مینشاند. رازهای سرزمین سبز، گزارشی است از آنچه بر فلسطین رفت از آغاز تا 1385ش. و البته این گزارش ناتمام است و تا زمانی که ظلم در عرصهی خاک میتازد ادامه خواهد داشت. نامههای سارا دردل دو نوجوان نیست سند مظلومیت فلسطین است به گواهی تاریخ.
موجود در کتابخانه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران |
![]() |
زندگی نامه
|
3. اشتر، اسماعیلی عبداللطیف؛ غازی بیسو، مومن محمد (1384). دختران زیتون (به یاد زنان شهادتطلب فلسطینی). ترجمه بنیاد شهید و امور ایثارگران انقلاب اسلامی، ستاد پاسداشت شهدای نهضت جهانی اسلام جمعیت دفاع از ملت فلسطین. تهران: قبله اول.
این کتاب بررسی کوتاه حیات و شهادت مجریان هشت عملیات استشهادی از مجموع 350 عملیات استشهادی است که طی 5 سال (از 2000 تا 2005) در فلسطین اشغالی به وقوع پیوسته است، در عین حال به جرأت میتوان ادعا کرد که ویژگیها و مشخصات این هشت زن آسمانی قابل تعمیم به تمام شهادتطلبان سرزمین زیتون طی سالهای انتفاضه است. مردان و زنانی که نه تنها فلسطین، بلکه تمامی جهان اسلام در دنیا و آخرت به آنان مباهات خواهند نمود.
موجود در کتابخانه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران
|
![]() |
اجتماعی
|
4. زنان و مقاومت در فلسطین (1361). ترجمه و گردآوری م. فهیم. بیجا: آینده زن.
کتاب مجموعهای از مقالات، اشعار، داستانهای زنان فلسطینی و مقاومت آنهاست.
موجود در کتابخانه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران |
![]() |
|
5. زن در انتفاضه: مجموعه مقالات (1383). تهیه و تدوین دانشکده تربیت دبیر فنی دکتر شریعتی، با همکاری ستاد انتفاضه و قدس. تهران: شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی، نشر هماهنگ.
این مجموعه حاوی مقالات عرضه شده در همایش بینالمللی «نقش زن در انتفاضه فلسطین» (1382 تهران) است. برخی از مقالات کتاب عبارتاند از: مقایسه نقش اجتماعی زن در قرآن/ سهیلا جلالی؛ سیمای زن فلسطینی در ادبیات انتفاضه/ نرگس گنجی؛ تبلور زن انتفاضه در شعر مقاومت/ مرضیه ذاکری؛ عملیات شهادتطلبانه و نقش زنان در آن/ هادی رستمی مراد؛ عملیات شهادتطلبانه و نقش زنان در آن/ صفیه مویدی؛ نقش زنان در انتفاضه/ فریده کریمی؛ بررسی نقش و عملکرد زنان در سرزمینهای اشغالی/ احمد سروشنژاد؛ صهیونیزم و نگاه به زن در تئوری و عمل/ حسن لاسجردی.
موجود در کتابخانه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران |
|
|
6. مجموعه مقالات فلسطین و مسؤولیت زنان فرهیخته جهان (1384). تهیهکننده سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، ادارهکل امور اجتماعی و ایرانیان خارج از کشور؛ ترجمه ابوالفضل حقیری. تهران: انتشارات بینالمللیالهدی.
این کتاب حاوی مجموعه مقالات نشست بینالمللی علمیـ فرهنگی فلسطین و مسؤولیت زنان فرهیخته جهان (6 خرداد 1381) با حضور جمعی از اندیشمندان و فرهیختگان ایرانی و غیرایرانی است.
موجود در کتابخانه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران |
|
7 . نقش زنان در جنبش آزادیبخش فلسطین (ــ13). ترجمه منیر شفیق. بیجا: بینا.
این کتاب ترجمه از روی متنی در مجله شئون فلسطینیه شماره 62 ژانویه 1977 (بهمن 1356) از طرف دایره تحقیقات سازمان آزادیبخش فلسطین انتشار یافت انجام گرفته است.
موجود در کتابخانه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران |