پنجمین آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی

 تجلیل از استاد علی اصغر مهدوی  (1383: تهران)

آیین پنجم با گرامی‌داشت یاد و خاطره استاد زنده یاد دکتر علی اصغر مهدوی، خدمات علمی و ارزنده وی را در راه گردآوری، تصحیح، انتشار و معرفی آثار پیشینیان و نیز تهیه و معرفی اسناد تاریخی، ارج نهاد.

شادروان دکتر مهدوی در خانواده‌ای فرهنگ‌دوست و دانش‌پرور مسیر رشد و بالندگی را پیمود و خدمات چشمگیری را به جامعه ارائه نمود. نمونه‌هایی از این تلاش مستمر را می‌توان در کتابخانه مجلس، کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران، کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران و دیگر مراکز علمی و تحقیقاتی به وضوح مشاهده کرد. ایشان از همراهان و مشوقان همیشگی آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی بودند و هیچگاه از همکاری و ارائه مشورتهای سازنده در تداوم هر چه بهتر این حرکت دریغ نمی‌ورزیدند .

بررسی آثار علمی گذشتگان و معرفی چهره‌های تابناک دانش و فرزانگی ایرانیان و مسلمانان و نمایاندن اوج مجد و عظمت آنان به جامعه بشری کار خرد و کوچکی نیست که اندک مایه‌گان و کم‌ همّتان از عهده آن برآیند. تنها رادمردانی که با احساس مسئولیتی شگرف پا در عرصه تحقیق و تتّبع نهاده‌اند و دست از طرف نان و نام شسته‌اند، می‌توانند آنگونه که باید ریشه‌های عمیق تمدن و فرهنگ شرقی- اسلامی را برای جهانیان بنمایانند و از این رهگذر احساس اعتماد به نفس و خودباوری را در میان جوانان و نوجوانان این مرز و بوم شکوفا سازند. آنان که به تصحیح، تحقیق، آسیب‌شناسی و حفاظت از این آثار همت می‌گمارند و زمینه بهره‌گیری از این گنجینه‌های پربها را برای محققان فراهم می‌کنند. هر کدام نقش انکارناپذیر و ارزشمندی در این راستا ایفا می‌کنند. مرحوم مهدوی در خانواده‌ای فرهنگ دوست و اندیشه محور، مسیر رشد و بالندگی را طی کرد و خدمات چشم‌گیری به جامعه عرضه نمود و از همراهان همیشگی و مشوقان برگزاری آیین حامیان نسخ خطی بود و هیچ گاه از همکاری و ارائه مشورت‌های سازنده در جهت تداوم و پربار ساختن این آیین دریغ نورزید .  

شخصیت ویژه آیین

دکتر اصغر مهدوى فرزند امین الضرب، پس از گذراندن دوران تحصیل در خانه و در دبستان وارد دبیرستان دارالفنون شد و پس از آن تحصیلات خود رادر دانشسراى عالى آغاز کرد. تا اینکه براى ادامه تحصیلات دانشگاهى به فرانسه رفت و در رشته اقتصاد درجه دکترى گرفت. موضوع‏ رساله دکتری ایشان، دیوان محاسبات ایران بود. ایامى که در فرانسه درس مى‏خواند مصادف با دوران جنگ جهانى دوم بود. ناچار چندى بعد از آن در فرانسه ماند تا راهها باز شد و توانست به ایران باز گردد (حدود سال 1327). جمعاً در روزگار جنگ سختى بسیار دیده بود.

پس از مدّتى اقامت در وطن، ناگزیر از سفر دیگرى به فرانسه شد که منجر به سالى ماندن در آن کشور شد. در بازگشت چون دانشکده‏ حقوق و علوم سیاسى و اقتصاد در جستجوى دانشیاران جدید برآمد او یکى از برگزیدگان براى رشته اقتصاد بود. پس به عضویت ‏در هیأت علمى آنجا در آمد و چون شعبه اقتصاد به دانشکده اقتصاد تبدیل وضع پیدا کرد، اصغر مهدوى در دانشکده جدید سمت استادى ‏یافت و چندى گروه اقتصاد سیاسى آنجا را تصدى مى‏کرد... بامداد بیست و دوم اردیبهشت 1383 دکتر اصغر مهدوى درگذشت و غم جاودانه مرگ او‏ در جامعه علمی خانه کرد.

برگزیدگان

سخنرانان

در بخش نخست این مراسم عده‌ای از صاحبنظران، استادان و خبرگان حوزه متون و دوستان مرحوم دکتر اصغر مهدوی آقایان دکتر منوچهر ستوده، استاد ایرج افشار، دکتر هوشنگ ساعدلو، استاد عبدالحسین حائری، استاد نجیب مایل هروی، آقای علی بهرامیان به ایراد سخنرانی پرداختند. 

در بخش دوم مسئولین و دست اندرکاران به ایراد سخنرانی پرداختند که عبارت بودند از :

1. 1. دکتر غلامعلی حداد عادل: رییس مجلس شورای اسلامی
   2. دکتر سیدکاظم موسوی بجنوردی: رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران
   3. دکتر محمد صادق ضیایی: رئیس کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران
   4. دکتر علی اشرف صادقی: دبیرعلمی پنجمین آئین بزرگداشت حامیان نسخ خطی
   5. دکتر حسین ساکت: نماینده هیأت داوران پنجمین آئین

گزارش دبیرخانه

پنجمین دبیرخانه حامیان نسخ خطی با تشکیل چهارده گروه داوری، با دعوت از ناشرین، نشریات، شبکه‌های رادیویی وتلویزیونی و کتابخانه‌هایی که نسخ خطی در آنها نگهداری می‌شود فعالیت نموده است.

از ویژگی‌های پنجمین همایش حامیان نسخ خطی، اضافه کردن پخش آثار رادیویی و تلویزیونی به دیگر بخش‌ها بود که متأسفانه شبکه‌های رادیویی از این موضوع استقبال نکرده و هیچ گونه اثری برای دبیرخانه ارسال نکردند. در بخش آثار تلویزیونی هفت اثر برای داوری ارسال شد که از میان آن‌ها یک فیلم بلند داستانی برگزیده و دو مجموعه تلویزیونی که به متون کهن پرداخته بودند شایسته تقدیر شناخته شدند.

از دیگر مختصات این همایش، بررسی وب‌سایت‌ها در بخش اطلاع‌رسانی بود که علاوه بر بررسی و ارزیابی محصولات الکترونیکی، پایگاه‌های اطلاع‌رسانی در حوزه متون خطی نیز مورد داوری قرار گرفته است. در بخش کتابداری نسخ خطی علاوه بر بررسی گزارش‌های کتابخانه‌ها، تحقیقات میدانی انجام گرفت و برای این بخش علاوه بر عملکرد کتابدار در انجام امور محوله، تألیفات، ترجمه‌ها و تحقیقات علمی آنان نیز در ارزیابی و انتخاب فرد برگزیده و شایسته تقدیر منظور شده است. مرکز نشر میراث مکتوب از حامیان این آیین بود .

انتشارات

پیام بهارستان:  ویژه نامه آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی. سال چهارم، شماره 42، آذر 1383، 140صفحه.

حدیث عشق6: دکتر علی اصغر مهدوی، از او و با او/ به کوشش نادر مطلبی کاشانی، محمد حسین مرعشی. تهران: کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی، با همکاری مرکز نشر میراث مکتوب، 1383. 725ص. به مناسبت تجلیل از استاد فقید دکتر اصغر مهدوی، نسخه‌شناس برجسته و دوستار اسناد کهن.

نمایشگاهی از:

تحولات متن پژوهی در دوره معاصر

سیر تاریخی احیاء متون در ایران

متون منتشره در هفتاد سال فعالیت سازمان انتشارات دانشگاه تهران

آثار منتشره مرکز نشر میراث مکتوب (یک دهه احیاء متون)

آثار برگزیده پنج دوره آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی

آثار فرهنگی خاندان مهدوی (احمدی ابهری، 1383، ص2).

ویژه نامه‌هایی هم به مناسبت این آئین منتشر گردید که عبارتند از:

1. 1. ویژه‌نامه کتاب ماه کلیات،
   2.  ویژه‌نامه کتاب هفته،
   3. ویژه‌نامه آئینه میراث 
   4. شماره نخست گاه‌نامه نسخه‌پژوهی تألیف ابوالفضل حافظیان بابلی .