آخر حکایت کتاب
مجتبی محمودی مهماندوست در یادداشتی در روزنامه شهر آرا به مناسبت آغاز هفته کتاب و کتابخوانی: «در واقع، پاسداشت حوزه کتاب هویت بخشی به امروز و فردای جامعه است و مروّجان امر مطالعه، حافظان گران سنگ ترین زرادخانههای عالماند. سلاح کتابداران از جنس صلاح و ابزار اصلاح است و خوشا آنان که شکوه کتاب دارند و اتقانِ سند که کتاب هم سند است.»
اگر از دوستان حوزه نشر و کتاب بپرسید انتهای فرایند صنعت نشر و آخر حکایت کتاب، چیست، شاید پاسخ های آنها چنین باشد:۱. تألیف کتاب یا همان تولید محتوای کتاب؛۲. چاپ کتاب یا همان تولید فنی کتاب؛۳. فروش کتاب و افزایش تیراژ.اما حقیقت این است که امروزه انتهای فرایند صنعت نشر و آخر ماجرای کتاب، این موارد نیست!درواقع تعداد چاپ بالای یک کتاب و حتی فروش بالای آن (هرچند ارزشمند) افتخار زیادی ندارد! چون میتوان به کمک فروش دستوری کتاب یا از طریق حمایت دولتی یا تبلیغات خاص، تیراژ هر کتابی را دوپینگی بالا برد.با این اوصاف شاید باید بگوییم خوانده شدن کتاب، حلقه مهم صنعت نشر کشور است؛ یعنی باید بگوییم: کتاب ها برای خوانده شدن نوشته میشوند، اما حتی خوانده شدن هم انتهای فرایند صنعتنشر نیست!کتاب بعد از خوانده شدن باید موجب تغییر رفتار خوانندگان شود. کتاب باید بتواند ارزشهای انسانی تولید کند.فرض کنید کتابی درباره زندگی نامه شهدا نگارش یافته است. این کتاب باید شما را به زندگی زیسته شهدا نزدیک کند. باید بعد از خواندن کتاب، رفتار و نگاه شما نسبت به شهدا و ارزش های دفاع مقدس متفاوت از قبل باشد که کلید واژه فرهنگ نیز آهنگ فر و تعالی و شکوه است که در کردار انسان ها متبلور میشود.پس آخر حکایت کتاب، تغییر رفتار و نگاه خوانندگان است، نه چاپ و فروش و حتی خواندهشدن کتاب.سزاست تا ناشران و نویسندگان و فعالان حوزه کتاب بر خود ببالند که تکتک کلمه هایشان اگر به بهبود رفتار مخاطب بینجامد، ارزش روز افزون دارد و در هیئت «کتاب» راه نمایی و افق گشایی میکند.در واقع، پاسداشت حوزه کتاب هویت بخشی به امروز و فردای جامعه است و مروّجان امر مطالعه، حافظان گران سنگ ترین زرادخانه های عالماند. سلاح کتابداران از جنس صلاح و ابزار اصلاح است و خوشا آنان که شکوه کتاب دارند و اتقانِ سند که کتاب هم سند است.باید که همه هوش و توش و توان خود را بگذاریم تا امانتداران شایسته ای باشیم برای این میراثِ بایسته. قطعا در دوران جهاد تبیین که نقش رسانهای کتاب پررنگ تر است، مجاهدان عرصه میراث مکتوب و علمداران علم اطلاعات و دانش شناسی را نیز اجر چون حافظان امنیت و سازندگان امان و آرامش خواهد بود؛ چه «انّ الجِهادَ بابٌ مِن أبْوابِ الجَنّةِ فَتَحَهُ اللّه لِخاصَّةِ أوْلیائهِ؛ همانا جهاد یکى از درهاى بهشت است که خداوند آن را براى اولیاى خاص خود گشوده است.»مجتبی محمودی - مدیر سازمان اسناد و کتابخانه ملی منطقه شرق کشور