اولین نقشه تهیه شده از شهر تهران متعلق به سال 1317 هجری قمری در کتابخانه ملی کشورمان نگهداری می شود .

 

این نقشه همزمان با دستور ناصرالدین شاه در مورد گسترش شهر تهران و توسط « میرزا عبدالغفار نجم الدوله» و زیر نظر اداره انطباعات دوره ناصری منتشر شده است.

 

میرزا عبدالغفار نجم الدوله تهیه کننده این نقشه که از فرهیختگان و رجال دوره ناصرالدین شاه قاجار و از مدرسین ریاضی مدرسه دارالفنون بوده،اولین سرشماری نفوس تهران را نیز انجام داده است، وی فواصل کوچه ها و خیابان های موجود در این نقشه را صرفاً با راه رفتن اندازه گرفته است.

 

وی همچنین صاحب کتاب " اطلس تازه جغرافیایی " مشتمل بر 48 ورق است که در سال 1302 هجری قمری منتشر شده و نسخه ای از چاپ سنگی آن در بخش کتاب های خطی و نادر کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران نگهداری می شود.

 

از دیگر مهمترین و نخستین کتاب های علم جغرافیای ایران که در کتابخانه ملی نگهداری می شود می توان به «اطلس تازه جفرافیای عهد جدید» تألیف محمدرضای مهندس (معلم ریاضی دارالفنون) اشاره کرد که مشتمل بر 16 نقشه رنگی است و مابین سال های 1317 تا 1319 هجری قمری ترسیم و منتشر شده است .