از متخصص اسناد بپرسيد
صفحه هاي مرتبط
 
پربازديدهاي امروز
 
 

 

31 تیر 1334ش. درگذشت قوام السلطنه

احمد قوام، معروف به «قوام السلطنه» در 1252 ش. در تهران متولد شد. پدرش ميرزا ابراهيم معتمد السلطنه از رجال دورۀ ناصري و جدش قوام الدوله وزير دفتر استيفا بود. مادرش طاووس خانم، دختر ميرزا محمدخان مجدالملك سينكي، صاحب رسالۀ مجديه و پدر ميرزا علي خان امين الدوله است. قوام تحصيلات مقدماتي را به اتفاق برادرش حسن وثوق نزد آموزگاران خصوصي سپري كرد، سپس در زمينه ادبيات فارسي و صرف و نحو عربي، عروض و قافيه و معاني بيان و رياضيات قديم ادامه تحصيل داد و مدتي نيز در مدرسه مروي به آموزش فلسفه و حكمت اشتغال ورزيد. تلاش او در حسن خط موجب شد كه در شمار خطاطان درجة اول قرار گيرد.

وقتي قوام به سن رشد رسيد، معتمدالسلطنه شمه‌اي از تحصيلات و نمونه‌اي از خط او را نزد ناصرالدين شاه برد و براي فرزند خود تقاضاي شغل و لقب كرد. شاه او را جزء پيشخدمتان مخصوص قرار داد و به «دبير حضور» ملقب كرد. فرمان مشروطيت ايران، كه به امضاي مظفرالدين شاه، به قلم قوام است.

در سال 1314 ق. ميرزاعلي خان امين الدوله دائي او، به عنوان پيشكار وليعهد، به آذربايجان رفت و ميرزا احمد دبير حضور را نيز به عنوان منشي و رئيس دفتر مخصوص با خود به مأموريت برد. چند ماهي پس از اين مأموريت، امين الدوله به تهران احضار شد و به جاي ميرزا علي اصغر خان امين السلطان به صدرات رسيد و قوام، منشي و رئيس دفتر او شد.

قوام در 1324ق. پس از فوت نريمان خان قوام السلطنه وزير مختار ايران در اتريش، با اهداي 25 هزار اشرفي، از شاه لقب قوام السلطنه را گرفت در دورۀ مشروطيت پس از فتح تهران (1327)، معاون وزير داخله شد و به واسطه ي تجارب كاري مدتي نيز در وزارت داخله ، وزارت جنگ و وزارت ماليه مشغول بود

قوام، مجموعاً پنج بار نخست‌وزير و متجاوز از بيست بار وزير، يك بار فرمانرواي كل خراسان و يك دوره هم، وكيل مجلس شد. وي ذاتاً مردي مستبد و قانون‌شكن و جاه طلب بود، و دوران صدارت او هميشه با هياهو و سروصداي فراوان همراه بود. او از آغاز تا پايان حيات سياسي خود با وارد كردن امريكا درامور سياسي، نظامي و اقتصادي ايران، براي بدست آوردن حمايت آن كشور و خنثي كردن نفوذ روس و انگليس تلاش كرد. فلسفۀ سياست خارجي قوام به عنوان سياستمداري عمل گرا، همواره بر محور موازنۀ مثب استوار بود. اين سياست، در سال هاي پس از جنگ جهاني دوم با حضور همه جانبه و رو به افزايش امريكا شكل عملي به خود گرفت و ايران به يكي از مهم ترين پايگاه هاي استراتژيك و حافظ منافع امريكا در خاورميانه تبديل شد. قوام در عرصۀ تحولات داخلي نيز زمينه ساز شكل گيري و گسترش جريان سياسي جديدي به نام يانكوفيل ها شد. بي ترديد او از برجسته ترين پيشگامان توسعه حضور امريكا در ايران، تا قبل از كودتاي 1332 به حساب مي آيد.

قوام پس از استعفا از مقام نخست وزيري،  در سال 1331ش. كاملاً تاب و توان خود را از دست داد و غالباً بيمار بود. وي در تيرماه 1334 در سن 82 سالگي درگذشت و در مقبرة خانوادگي در قم مدفون شد.

اين سند تصويري ندارد