از متخصص اسناد بپرسيد
صفحه هاي مرتبط
 
پربازديدهاي امروز
 
 

 

نمایشگاه مجازی سینما به مناسبت 21 شهریور، روز سینما

گرچه اختراع سینما به یکباره و توسط یک نفر صورت نگرفت ولی می­توان برادران لومیر را به دلیل اولین نمایش بر روی پرده مخترع سینما نامید. این دو برادر در روز بیست و دوم مارس 1895م. و با استفاده از تجربة دانشمندان، عکاسان و ابزارسازان برای نخستین بار در پاریس از اختراع خود رونمایی کردند. فیلم خروج کارگران از کارخانه اولین نمایش عمومی فیلم برای مردمی بود که می­توانستند با پرداخت یک فرانک آن را تماشا کنند.

5 سال بعد از اختراع سینما، مظفرالدین شاه قاجار اولین سفر خود به فرنگ را آغاز کرد و در فرانسه با این اختراع جدید آشنا و از تماشای سینماتوگراف شگفت زده شد و دستور خرید دستگاه­های فیلمبرداری را به میرزا ابراهیم­خان عکاس­باشی داد. شاه قاجار در طی اقامت خود در فرنگ چند بار دیگر به سینما رفت و در جشن روز عید گل بلژیک، عکاس­باشی شاه با اسباب تازه خریداری شده فیلمبرداری کرد.

با بازگشت شاه به کشور سینما نیز وارد ایران شد. ولی بر عکس اروپا که سینما از همان بدو تولد وارد زندگی مردم عادی شده بود و نمونة یک رسانة اجتماعی بود در ایران تا مدتها انحصار آن در دربار و سپس نزد اعیان و اشراف بود. اولین قدم برای عمومی کردن سینما را ابراهیم صحاف باشی برداشت. وی برای رواج سینما در جامعه در رمضان 1323ق./ آبان 1284ش. نخستین سینمای کشور را در لاله­زار افتتاح کرد. عمر سینمای صحاف­باشی یک ماه رمضان بیشتر نبود. پس از او مهدی روسی­خان برای گسترش سینما اقدام به افتتاح سالن سینما کرد.

در دهة اول 1300ش. رشد سینمای ایران مرهون تلاش­های خان­باباخان معتضدی است. وی هم در گسترش فیزیکی سینما و هم در تهیه نقش داشت. او فیلمبردار نخستین فیلم صامت ایرانی بوده و در ضبط سندهای مهم نقش داشته است. با اینحال پس از ظهور فیلمبرداران جدید آن را کنار گذاشت و به جنبة نمایش و سینماداری پرداخت.

در ابتدا سینمای ایران مردانه بود. اما کلنل علینقی­خان وزیری اعتقاد داشت تا زمانی که زنان به سینما راه نیابند به تماشاگران سینما اضافه نخواهد شد. وی برای رسیدن به هدف با خان­باباخان معتضدی اقدام به تأسیس سینمای ویژة بانوان در اول اردیبهشت 1307ش. کرد که مورد استقبال قرار گرفت.

با گسترش فیزیکی سینما در کشور مسئلة نظارت بر سینما پیش آمد. در 1314ش. دولت نظام­نامة 71 ماده­ای سینما را ابلاغ کرد. بر این اساس گرفتن مجوز از شهربانی و ثبت آن در شهرداری را برای تأسیس سینما الزامی بود. در نظام­نامه سینماهای از یک تا سه درجه­بندی شده و ویژگی هر درجه و خصوصیات فیزیکی ساختمان سینما اعلام و همچنین شهربانی مسئول نظارت بر پخش فیلم و عملکرد سینما تعیین شده بود.

در سال 1379ش. در چهارمین جشن بزرگ سینمای ایران که با صدمین سال ورود سینما به کشور همزمان شده بود، روز 21 شهریور به صورت نمادین به عنوان روز ملی سینما تعیین شد. اداره­کل خدمات آرشیوی (گروه ارتباطات آرشیوی) به همین مناسبت اسنادی با موضوع سینما در ایران را در قالب 11 عنوان و 19برگ برای علاقه­مندان ارائه کرده است.

 صفحه 1 از 2
Show full size image.
تعداد بازديد اين سند : 372