التفیم لاوائل صناعه

تاریخ انتشار: ۱۳۹۶/۱۲/۲۳ - ۹:۲:۰
آخرین تاریخ بروزرسانی: ۱۳۹۸/۲/۲ - ۱۵:۳:۴۷
التفیم لاوائل صناعه
  • محل نگهداری اثر: كتابخانه، موزه و مركز اسناد مجلس شورای اسلامی
  • تاریخ ثبت در فهرست ملی حافظه جهانی: 1388
  • تاریخ ثبت در فهرست جهانی حافظه جهانی: 2011
  • شماره ثبت اثر در فهرست ملی حافظه جهانی:
  • توضیحات: التفهیم لاوائل صناعه التنجیم، کتابی به زبان فارسی از ابوریحان بیرونی است. وی‌این کتاب را به روش پرسش و پاسخ و به صورتی که درکش برای نوآموزان علوم آسان باشد، در سال 420 ق. نگاشته است.‌این کتاب دربرگیرنده چهار علم اصلی یعنی هندسه، حساب، هیئت و نجوم و یک فن فرعی یعنی اسطرلاب است.‌این کتاب تنها اثری است که بیرونی به زبان فارسی نوشته است و کهن­ترین متن فارسی در ریاضیات و نجوم است. بیرونی کتاب را به درخواست ریحانه دختر حسین یا حسن خوارزمی به رشته تحریر درآورد و در آن به تاریخ، آداب و رسوم،‌ایام معروف و گاه شماری‌ایرانیان پرداخت.  نسخه ثبت شده در فهرست ملی حافظه جهانی کهن­ ترین نسخه دست نویس فارسی التفهیم است که در سال 538 ق. کتابت شده و کم تر از صد سال با وفات ابوریحان فاصله دارد. نختین بار در سال 1318 ش. به کوشش جلال الدین همائی‌این کتاب به چاپ رسید.
  • برگ پيشنهاد ثبت اثر در حافظه جهانی ايران