تاریخ ذهنیت رویکردی نو به مطالعات ایرانی

تاریخ انتشار: ۱۳۹۶/۸/۲۳ - ۶:۳۶:۰
تاریخ ذهنیت رویکردی نو به مطالعات ایرانی
سخنران نشست : عباس احمدوند / اسفند 1395

نشست تخصصی با عنوان «تاریخ ذهنیت رویكردی نو به مطالعات ایرانی» با سخنرانی دکتر عباس احمدوند عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی توسط گروه پژوهش های اسلام شناسی و ایران شناسی در تاریخ 95/12/4 در سالن استاد انوار برگزار شد.

احمدوند در ابتدای سخنرانی بدین نكته اشاره كرد كه مبحث حاضر در پی تبیین رابطه و نسبت میان تاریخ ذهنیت و مطالعات ایرانی به معنای عام است. از این رو پس از توضیح و ارایه تعریفی جامع برای هر دو اصطلاح، کوشش می شود پیدایی و مراحل توجه مورخان و به ویژه مورخان فرانسوی به ذهنیت به مثابه امری غیرملموس و گاه فاقد ما به ازای خارجی به تصویر کشیده شود. وی سپس ادامه داد: تاریخ ذهنیت که در واقع خود رویکردی مهم در حوزه تازه تاسیس تاریخ فرهنگی است، در پی شناسایی شکل گیری و تحول ذهنیت آدمیان درباب تولد، رشد، مرگ، رفتارهای خلاف عرف، مجرمانه و گاه کجروانه، آداب و رسوم مردمان عادی و.... است. تفاوت اساسی آن نیز با تاریخ اندیشه یا تاریخ اندیشه ها که به شناسایی افکار فلاسفه و اندیشمندان و تاثیر اجتماعی آن ها می پردازد، توجه ویژه به ذهنیت و شکل گیری ذهنیت مردمان عادی است.

احمدوند پس از ذكر مثال هایی در باب مباحث فوق، به مبحث پایانی سخنرانی خود پرداخت و ضمن آن اشاره كرد كه از نظر وی، تاریخ ذهنیت را می توان به نوری تشبیه کرد که با تاباندن آن به کثیری از شواهد و داده های استخراج نشده و یا تحلیل نشده موجود در منابع فارسی، راه برای نگارش تاریخ ذهنیت ایرانی بیش از پیش باز می شود. منابع فارسی مهم ترین معادن و ذخایر حاوی داده های زبانی ایرانیان است و از این رو مهم ترین تجلی گاه بروز و ظهور ذهنیت ایرانی است. مورخان برای نگارش تاریخ ذهنیت ایرانیان و پژوهش در آن، بدون استفاده از این منابع، با دشواری های فراوان در گردآوری شواهد و داده های تاریخی مواجه خواهند بود.

این نشست با پرسش و پاسخ برخی از حضار و دانشجویان به پایان رسید.