از متخصص اسناد بپرسيد
صفحه هاي مرتبط
 
پربازديدهاي امروز
 
پربازدید ها
 
پيدايش و تحول احزاب سياسي مشروطيّت (دوره‌هاي يكم و دوم مجلس شوراي ملي)

پژوهش و بررسي پيرامون ابعاد و پيامدهاي سياسي و اجتماعي نهضت مشروطه همواره يكي از عرصه‌‌هاي بسيار جذاب و مورد توجه براي مورخان بوده است. كتاب «پيدايش و تحول احزاب سياسي مشروطيت (دوره‌هاي يكم و دوم مجلس شوراي ملي) نوشتة دكتر منصورة اتحاديه، همچنان كه از عنوان آن هويداست بررسي و كنكاشي عميق و مبتني بر منابع دست اول دربارة اولين گام‌هاي ايرانيان براي تشكيل حزب و روند و خط سير اين خواسته در زمان مشروطه است. 
كتاب شامل يك مقاله به عنوان ديباچه، مقدمه (آغاز سخن) و دو بخش اصلي و چهار بخش پيوستها، منابع، فهرستها و نمايه است.
مولف در مقالة آغازين از چهار منظرِ نارسايي قانون اساسي و قوانين انتخابات، نقش احزاب و تشكيلات سياسي، اختلاف ميان علما و دخالت دولت‌هاي بيگانه در امور كشور به بررسي نخستين دهة انقلاب و موانع و مشكلات پيش روي آن پرداخته است.
مولف در ادامة مباحث به ريشه‌يابي و چگونگي شكل‌گيري انجمن‌ها و فرقه‌‌ها و نقش آنها در قبل و بعد از نهضت مشروطه پرداخته و بدين منظور دلايل داخلي و خارجي در شكل‌گيري آنها، بنيان‌گذاران، ديدگاه‌ها و مواضع، خواسته‌ها، تركيب و جايگاه انجمن‌ها در مجلس اول و كشمش‌هاي آنان با يكديگر را مورد بررسي قرار داده است. حوادث به توپ بستن مجلس و دوران استبداد صغير و نقش انجمن‌ها در حمايت و دفاع از مجلس و تلاش‌هاي داخل و خارج از كشور براي احياي مشروطه از ديگر مباحثي هستند كه مولف بدان‌ها پرداخته است.
بررسي دورة دوم مجلس شوراي ملي از مباحث ديگر كتاب است. در اين بخش مولف به روند تشكيل مجلس دوم و پيدايش احزاب سياسي چون حزب اجتماعيون عاميون و اجتماعيون اعتداليون و ساير احزاب و مرامنامه‌ها، مواضع و اقدامات آنان پرداخته است.
همچنين نقش و مواضع احزاب در حمايت يا مخالفت با رخداد‌ها و يا حوادثي چون كابينه‌هاي زمان مشروطه به‌ويژه كابينة اول و دوم و سوم سپه‌دار، دخالت‌هاي روس و انگليس در امور ايران، استقراض‌هاي خارجي و مشكلات گوناگون كشور، ترورها، نيابت سلطنت ناصرالملك و تلاش وي براي مهار مجلس، ماموريت شوستر براي حل مسائل و مشكلات كشور از ديگر مباحثي هستند كه  مولف به نقد و بررسي آنها پرداخته است.
كتاب «پيدايش و تحول احزاب سياسي مشروطيّت (دوره‌هاي يكم و دوم مجلس شوراي ملي) نوشتة منصورة اتحاديه (نظام مافي) كه نخستين بار در بيست سال پيش به چاپ رسيده بود را انتشارات سيامك در هيأتي تازه در 572 صفحه در سال 1381 به چاپ رسانده است.